>Google, Apple en andere metaforen die niet opgaan

>Een tweet van Pedro de Bruyckere, over ‘10 gouden Google regels voor het onderwijs’ zette me weer eens aan het denken over wat we nu eigenlijk kunnen leren van bedrijven als Google en Apple voor het onderwijs. Hoewel de twee bedrijven zeer verschillend qua cultuur en strategie zijn, inspireren hun hippe uitstraling vele andere organisaties om even succesvol te willen worden als zij.
Vooral de achteloze wijze waarop Steve Jobs (“Oh, and one more thing…”) telkens de meest innovatieve producten weet te presenteren, maakt grote indruk. Dat willen we allemaal wel! En dan Google. Daar hebben medewerkers iedere week een hele dag om vrij te besteden aan hun eigen hobby-projecten. Ook dat klinkt velen aantrekkelijk in de oren.

Toch lijkt het me goed hier wat relativerende opmerkingen bij te maken:

  • Steve Jobs deed al in 1979 het idee op dat een ‘grafische user-interface’ de toekomst van computergebruik zou zijn. Het duurde nog tot 1984 voor hij de eerste commercieel succesvolle computer op basis van dat idee zou maken. De introductie van de iPhone in 2007, waarbij we voor het eerst onze vinger als aanwijzer kunnen gebruiken, was pas de werkelijke vervolmaking van Steve Jobs’ ‘brainwave’ 1979. Daartussen liggen bijna 30 jaar van heel hard werken en het overwinnen van zakelijke en persoonlijke tegenslagen. Hoe lang geven wij scholen de kans om een goed idee tot een succesvol ‘product’ te laten uitwerken?
  • Steve Jobs is berucht om zijn perfectionisme en zijn woede-uitbarstingen, als mensen hem teleurstellen. Hoe lang zou een dergelijke autoritaire schoolleider het uithouden in een school?
  • Google neemt maar heel, heel klein percentage aan van iedereen die er wil werken. De drempels om een sollicitatie succesvol af te ronden zijn extreem hoog. Doordat Google zulke hoge eisen stelt, kan het zijn medewerkers ook zoveel vrijheid geven. En je kunt erop rekenen, dat medewerkers die zich in de eerste maanden niet weten te bewijzen, vriendelijk weer naar de uitgang begeleid worden. Die selectie begint overigens al op de universiteit. Hoe streng selecteren onze scholen hun nieuwe docenten?
  • Voor Google, je kunt het je bijna niet voorstellen dat er zo’n tijd was, was Altavista de belangrijkste zoekmachine. De oprichters van Google werden meewarig aangekeken: zo’n simpele, lege, witte pagina, dat kon toch nooit wat worden? Hoe zou je daar ooit geld mee kunnen verdienen? Het succes van Google school echter in de niet-aflatende drive van de oprichters om het perfecte zoek-algoritme te ontwerpen. Het leverde gebruikers gewoon betere zoekresultaten, en Altavista was snel vergeten en daar was niemand rouwig om. Hoe snel laten we in het onderwijs scholen die het beter doen, groeien ten koste van scholen die middelmatig of slecht onderwijs leveren?

Al met al kunnen we zeker wat leren van Google en Apple. En dat lijkt vooral dat je, om succesvol te zijn, consequent compromisloos voor het allerbeste moet kiezen, bereid moet zijn jarenlang heel hard te werken, ondertussen niet bang te zijn vijanden te maken en persoonlijke tegenslagen te overkomen. Dat laatste is misschien wel de belangrijkste les, zoals Steve Jobs in deze speech zelf uitlegt.

         

2 gedachten over “>Google, Apple en andere metaforen die niet opgaan

  1. >Ha Hartger,
    Nee, scholen kunnen niet alles leren van Google en dat soort bedrijven; de metafoor gaat niet altijd op. Maar er zijn genoeg dingen die het onderwijs WEL kan leren van Google!

    * Misschien kunnen scholen niet altijd de beste mensen aannemen maar ze kunnen wel een cultuur creren waarin kwaliteit wordt gewaardeerd en goede docenten worden erkend. Bij Google heerst de macht van de reputatie in plaats van de macht van de middelmatigheid, zoals ik die vaak tegenkom in onderwijs.

    * Veel van dat soort bedrijven werken met kleine teams gevormd rond relevante nieuwe thema;s en nog rond ongoing business, teams initieren zelf vernieuwing en collega's beslissen mee over prioriteiten daarin. Dat is heel wat stimulerender dan de topdown cultuur die de schaalvergroting in het onderwijs met zich mee dreigt te brengen.

    * bedrijven als Google en Amazon faciliteren communities dwar door de organisatie heen. Ze maken het mogelijk dat mensen rechtstreeks en niet voa leidinggevenden communiceren met collega's in andere vakgebieden en afdelingen. Ik kom in het onderwijs nog shockerend vaak verstokte silo's tegen, eilandencultuur, mensen die zich binnen hun afdeling terugtrekken en zich (kunnen) permitteren niets van anderen aan te trekken.

    *Zulke bedrijven verzamelen, net als scholen, veel cijfers over prestaties en klanttevredenheid. Allen gebruiken zulke bedrijven deze informatie niet voor verantwoording en controle, maar als feedback voor iedereen over de kwaliteit die ze leveren. Cijferinformatie is dan voor iedereen inzichtelijk en door de professionals te gebruiken bij de beslissingen die ze zelfstandig nemen. Daar heeft het onderwijs nog een slag in te winnen!

    * Bij Google besteden mensen 20 % van hun tijd aan onderoek/studie over een onderwerp dat binnen de business ligt. De meeste innovaties komen voort uit deze vrije ruime. Ik ken wel scholen die op een dergelijke manier investeren in de professionaliteit en creativiteit van hun docenten, maar het blijven uitzonderingen.

    * Tot slot: zulke bedrijven laten hun gebruikers meedenken over hun producten voordat ze af zijn. Welke scholen betrekken hun leerlingen of studenten bij de totstandkoming van het curriculum? Bij de inhoud van onderwijsprogramma's? Welke scholen laten leerlingen en /of ouders meedenken over stages?

    Natuurlijk zijn de ervaringen niet meten over te nemen in het onderwijs. Maar de achterliggende gedachte kunnen scholen wel omarmen: dat docenten het beste presteren (en dus kwaliteit leveren voor leerlingen/studenten), wanneer ze worden beschouwd als zelfstandige, capabele professionals, en wanneer leidinggevenden een context creeren waarin uitblinken, elkaar proactief opzoeken en onderling afstemmen en verantwoordelijkheid nemen voor resultaten vanzelfsprekend zijn. Om zo'n cultuur te creeren bieden Google, IBM en andere bedrijven inspirerende vergezichten!

    Lenette Schuijt

  2. >Hoi Lenette,

    Dank voor je reactie, helemaal met je eens! Google en Apple (en vergelijkbare bedrijven) hebben een aantal goede eigenschappen, waar ook scholen de kwaliteit van hun onderwijs flink mee zouden kunnen opschroeven.
    Ik was misschien wat te negatief gestemd toen ik dit stukje schreef. Toch wil ik ook de andere kant laten zien van deze succesverhalen. Het is geen vrijheid, blijheid, maar er wordt veel, heel veel van medewerkers verwacht.
    Naar mijn ervaring wordt daar in scholen te makkelijk over gedacht: we richten een paar 'communities' in, en dan stromen de goede ideeën binnen. Dat is natuurlijk niet zo, want als er geen slimme, leergierige, leerlinggerichte leraren in die communities zitten, het is welhaast en wonder als zij met goede plannen voor beter onderwijs zouden komen.
    Positief geformuleerd denk ik dat de eerste stap voor het onderwijs, wil het echt iets leren van succesvolle bedrijven, vooral het aanname-, opleidings- en afscheidsbeleid zou moeten zijn.

Geef een reactie

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.